کولیس چیست ؟
کولیس به ابزاری گفته میشود که معمولا برای انواع اندازهگیریهای دقیق استفاده میشود و لزوما فقط مربوط به موارد مهندسی نیست. سه نوع کولیس ورنیه وجود دارد که معمولا در آزمایشگاه برای اندازهگیری دقیق طول اجسام کوچک استفاده میشود که با استفاده از مقیاس متر یا هر ابزار دیگری نمیتوان آن را انجام داد.
کولیس ها را به شخصی ژاپنی به نام میتوتویو (Mitutoyo) نسبت می دهند که اولین بار کولیس های با شکل و مشخصات امروزی را ساخته که تاکنون نیز اولین و برترین شرکت تولید کننده تجهیزات و ابزارهای اندازه گیری دقیق در سطح جهان می باشد. در این مورد نام شخصی فرانسوی بنام ورنیه (Vernier) هم کمتر از میتوتویو برده نمی شود و ساخت اولین کولیس ساده امروزی را به ورنیه نیز نسبت می دهند و نام کولیس ورنیه را هم از نام آن شخص گرفته اند.
البته در منابع از شخصی آمریکایی هم یاد می شود که توسعه و تکمیل کولیس فعلی را به او نسبت داده اند. در هر صورت کولیس های امروزی در طول تاریخ تکامل یافته و سالهای دراز توسط متخصصین توسعه و ارتقا پیدا کرده اند تا به شکل امروزی درآمده اند.

مقاله پیشنهادی برای کسب اطلاع از کلمپ چیست ؟ کلیک کنید.
کولیسها ابعاد خارجی و داخلی اجسام را اندازه میگیرند. مجموعه فکهای بزرگتر در قسمت پایین ابزار برای اندازهگیری ابعاد بیرونی جسم مناسب هستند. جسم بین فکها قرار میگیرد و سفت میشود. مجموعه فکهای کوچکتر در انتهای بالایی فکهای زیرین قرار دارند. این بخش از کولیس برای اندازهگیری ابعاد داخلی جسم مانند قطر شکاف یا حفرهی آن استفاده میشود.
اجزای کولیس ورنیه
از آن جایی که کولیس ورنیه در جاهایی که نیاز به اندازه گیری بسیار دقیق وجود دارد بسیار پرتقاضاست بنابراین ضروری است که اجزای آن را که در زیر آمده است به درستی بشناسیم.
اجزای اصلی کولیس ورنیه عبارتند از:
- مقیاس اصلی
- فک ثابت
- مقیاس ورنیه
- پیچ انگشتی
- فک متحرک
- پیچ قفل
- عمق سنج

کاربرد های کولیس :
کاربرد این ابزار در صنایع مختلف به دلیل توانایی آن در محاسبه و اندازهگیری دقیق بسیار بالا است. از این دستگاه در موارد متنوعی استفاده میشود که در ادامه به بررسی این موارد میپردازیم :
در صنایع فولاد
در حین تولید و یا بررسی ابعاد محصولات، توصیه میشود که از این ابزار به منظور رعایت استانداردهای مورد نظر استفاده گردد.
در صنایع هوافضا
دقت در صنعت هوافضا از اهمیت زیادی برخوردار است، به طوری که کوچکترین تفاوتی در ابعاد شیء ضررهای فاجعه باری به دنبال خواهد داشت. استفاده از این ابزار در این صنعت به رعایت استانداردهای ایمنی کمک زیادی میکند.
در لوله کشی ساختمان
این وسیله به دلیل دقت بالا و تنوع قابل توجه در اندازه گیری پارامترهای مختلف، از مهمترین ابزار اندازهگیری کارهای اجرایی و مهندسی است؛ کولیس در لوله کشی ساختمانها نیز کاربرد زیادی دارد.
در بخش های آموزشی
استفاده از این دستگاه در مدارس و موسسات مهندسی، به دانش آموزان کمک میکند تا اندازهگیری ابزار و اشیاء مختلفی که در فیزیک یا بسیاری از زمینههای دیگر مورد استفاده قرار میگیرند را به آسانی یاد بگیرند. این دستگاه در تمامی صنایعی که به آن اشاره شد وجود دارد تا دقیقترین میزان اندازهگیری قطعات و اشیا برای امنیت بالاتر و کیفیت بیشتر گرفته شود.
برای اطلا از سه نظام چیست ؟ کلیک کنید.
انواع کولیس :
کولیسها در انواع مختلفی تولید میشوند و هر کدام از آنها کاربرد متفاوتی دارند. که در اینجا به کاربرد های ان میپردازیم :
- خارجی : همانطور که از نام آن مشخص است، این محصول برای اندازهگیریهای خارجی استفاده میشود.
- داخلی : همانطور که از نام آن مشخص است، این محصول برای اندازهگیریهای خارجی استفاده میشود.
مزایای استفاه از کولیس :
- نمایش مقیاس مختلف متر ، اینچ ،فوت و…
- خواندن آسان
- قابلیت ذخیره اطلاعات
- قابلیت اتصال به کامپیوتر
سوالات متداول :
1.کولیس چیست :
کولیس به ابزاری گفته میشود که معمولا برای انواع اندازهگیریهای دقیق استفاده میشود و لزوما فقط مربوط به موارد مهندسی نیست. سه نوع کولیس ورنیه وجود دارد که معمولا در آزمایشگاه برای اندازهگیری دقیق طول اجسام کوچک استفاده میشود.
2.کولیس ها در کجا استفاده میشود :
- صنایع فولاد
- لوله کشی ساختمان
- صنایع هوایی
- بخش های اموزشی